Een halve eeuw brandpreventie

Na de brand in de Innovation in Brussel op 22 mei 1967 – waarbij 251 mensen het leven lieten – werd, op initiatief van de Beroepsvereniging der Verzekeringsondernemingen (Assuralia), de vzw ANPI opgericht. Voluit ‘Association Nationale pour la Protection de l’Incendie et la Vol’ of ‘Nationale Vereniging voor brand- en diefstalbestrijding’. 50 jaar later is ANPI uitgegroeid tot de referentie die alle betrokken actoren bij brandpreventie in ons land verenigt. Naast Assuralia zijn dat onder meer FOD Binnenlandse Zaken, AFT Detectie, Agoria en ORI. Op 22 mei 2017 werd er herdacht en vooruitgeblikt.

Na een historische schets van ‘De brand in de Innovation’ door historicus Siegfried Evens had Alain Verhoyen (general manager ANPI) het over de houding van de Belg ten opzichte van brandrisico’s. Hij stelde de resultaten van de laatste tweejaarlijkse monitoring voor, en sloot zich aan bij de boodschap rond brandveiligheid die Agoria recent lanceerde. Hieruit blijkt dat één op de twee ondernemingen, gespecialiseerd in brandveiligheid, van oordeel is dat gebouwen in ons land nog onvoldoende beschermd zijn inzake brandveiligheid. Recente gebouwen stellen doorgaans weinig problemen op dat vlak. Op oudere gebouwen is er evenwel nog te weinig controle. Nogal wat beheerders van gebouwen gaan er – verkeerdelijk – van uit dat het volstaat om sprinklers of een rookdetectiesysteem te installeren om de brandveiligheid te garanderen.“

Van 53 tot 80.000 woorden

Jan De Saedeleer van de FOD Binnenlandse Zaken besprak de evolutie en het huidige wetgevende kader inzake brandpreventie. Op het ogenblik van de ramp in Brussel bestond de wetgeving ter zake uit één artikel dat welgeteld 53 woorden telde. Na de ramp werd het bewuste artikel herschreven en dit niet zozeer vanuit doelgericht, wel vanuit een meer restrictief oogpunt. Het KB van 7 juli 1994 en zijn Bijlagen specifiëren vooral de brandvoorschriften voor onder meer industriële gebouwen en kantoorgebouwen. Nochtans vallen de meeste slachtoffers ingevolge brand vandaag vooral in woningen en appartementsgebouwen. Anno 2017 omvat dit KB – dat inmiddels… 9 maal werd gewijzigd – meer dan 80.000 woorden. Bernard Desmet van Assuralia had het over de organisatie van de brandverzekering in ons land, en over wat de brandverzekering precies dekt. Daarna belichtte Benoit Stockbroeckx van ANPI op zijn beurt de diverse niveaus inzake normalisering.

Branddetectie

De eerste branddetectienorm NBN S21-100, gepubliceerd in 1986, beperkte zich in hoofdzaak tot temperatuur-, rook- en vlammelders. In de praktijk waren ze vooral bedoeld voor kantooromgevingen. “Pluspunt was de accurate branddetectie. Nadeel was dat deze systemen in andere omgevingen onder invloed van factoren zoals vocht, wind en stof, vaak voor vals alarm zorgden”, aldus Marnix Steenbeke, voorzitter van Agoria Fire Technologies (AFT) Detectie. “Anno 2017 hebben branddetectoren een doorgedreven technologische evolutie doorgemaakt. Ze zijn adresseerbaar, hebben driftcompensatie om de gevoeligheid constant te houden. Door de aanwezigheid van kortsluitisolatoren hebben kabelonderbrekingen en kortsluitingen minder impact op de totaalinstallatie. Men kan eveneens de vervuilingsgraad vanop afstand consulteren. Nu zijn er ook multicriteria detectoren op de markt waarmee men het meten van rook, temperatuur, CO etc kan combineren. Deze kunnen worden bekabeld met redundante peer-to-peer netwerken, zodat men grote aantallen detectoren kan uitrusten en beheren.“

Air sampling systemen kwamen op de markt in de periode dat blusgassystemen verboden werden. “Ze bieden het voordeel dat men brand zeer snel kan detecteren, waardoor de interventietijd om manueel tussen te komen toeneemt. Deze systemen zijn in de klasses A, B en C beschikbaar en in alle maten, gewichten en afmetingen voorhanden. Een andere hedendaagse oplossing zijn de lineaire temperatuurdetectoren – van basic tot optic fiber –, vooral gebruikt in corrosiegevoelige omgevingen, of omgevingen waar een klassieke puntdetector geen oplossing biedt”, aldus Steenbeke.

Draadloze detectie & cameradetectie

Rond een andere mogelijkheid, draadloze branddetectie, is er momenteel een werkgroep actief. “Draadloze branddetectie is geen mirakeloplossing. Draadloos werken impliceert onder meer radiofrequentie, golflengtes en bandbreedtes… Het is niet mogelijk om signalen over een onbeperkte afstand doorheen muren en obstakels te sturen. Draadloze detectie biedt enkel een oplossing in omgevingen waar klassieke bekabeling niet aan de orde is, bijvoorbeeld bij historisch waardevolle gebouwen. Last but not least is er cameradetectie, wellicht de toekomst voor branddetectie. Cameradetectie zorgt voor een perfect beeld van de in een grote ruimte aanwezige rookdeeltjes”, aldus Steenbeke. De slotboodschap van de voorzitter van AFT Detectie was drieledig. “Een goede brandalarminstallateur is een gecertificeerde installateur die de vereiste knowhow in huis heeft, een problem solver die het juiste product goed toepast op de juiste plaats. Branddetectie vandaag gaat niet enkel over technologie maar is ook een kwestie van risicoanalyse en operationele procedures.” Hij lanceerde ook een oproep aan de verzekeringswereld om bedrijven die branddetectiesystemen installeren op de werkvloer, op een of andere manier financieel te ondersteunen.

Verfijning van componenten en systemen

François Asselman van Belgian Fire Sprinkler Network, en administrateur van ANPI, had het over nieuwe, specifieke ontwikkelingen inzake automatische blusinstallaties. “In eerste instantie is er de verfijning van componenten en systemen. Denk bijvoorbeeld aan de differentiatie in functie van de te beveiligen risico’s en brandbelasting, de reactietijd bij een sprinkler (68°C) die nu nog 7 (vroeger 32) seconden bedraagt, en de nieuwe generatie sprinklers, met onder meer intelligente sprinklersystemen en de combinatie van detectieprincipes en intelligente triggering. Ook op het vlak van engineering en realisatie zijn er nieuwe ontwikkelingen zoals CAD-design, prefabricage van buisleidingen in de fabriek, en het gebruik van klemkoppelingen bij de montage.”

“Een Rook- en Warmte Afvoer(RWA)-installatie kan bijdragen tot het verbeteren en garanderen van het totale brandbeveiligingsniveau, met de nadruk op een veiliger evacuatie en ondersteuning tijdens de interventie van de brandweer”, was de boodschap van Robby De Roeck (fire safety engineer bij Brakel Aero nv en bestuurslid van FiroProNet vzw).

Door Philip Declercq

www.anpi.be

“Branddetectie vandaag gaat niet enkel over technologie maar is ook een kwestie van risicoanalyse en operationele procedures.”